Sulfamiden en trimethoprim

Specialiteiten met:
Sulfamiden
Trimethoprim
Sulfamiden geassocieerd met trimethoprim

Zie ook:
Sulfamiden gebruikt als coccidiostaticum

Indicaties
Sulfamiden zijn bacteriostatische antibiotica actief tegen GRAM+ en GRAM- kiemen, aeroben en anaeroben, chlamydiën, toxoplasmen en coccidiën. Pseudomonas, mycoplasmen en spirocheten zijn van nature resistent. Sulfamiden worden voornamelijk gebruikt bij de behandeling van coccidiose (pluimvee, herkauwers) of bij urinaire of gastro-intestinale infecties bij carnivoren. Verworven resistentie komt regelmatig voor en beperkt bijgevolg hun gebruik in de kliniek. Trimethoprim is bacteriostatisch en inactief tegen GRAM+ en GRAM-, maar niet tegen anaeroben. Pseudomonas, mycoplasmen en chlamidiën zijn van nature resistent. Sulfamiden worden dikwijls gebruikt in combinatie met trimethoprim wegens het synergistisch effect. Deze combinaties, meestal in een 5/1 verhouding, zijn bactericide.
Farmacodynamie
De bacteriostatische activiteit van de sulfamiden komt tot stand door de competitieve verdringing van para-aminobenzoëzuur (PABA) in het syntheseproces van foliumzuur door inhibitie van dihydropteroaat. Hierbij is het belangrijk dat de effectieve concentraties worden gehandhaafd tijdens de gehele duur van de behandeling. Aanwezigheid van PABA in necrotische weefsels, in etter en in sommige farmaceutische specialiteiten kan eveneens hun werking belemmeren. Trimethoprim is eveneens bacteriostatisch en inhibeert eveneens de synthese van foliumzuur doch dit maal ter hoogte van een ander enzym: het dihydrofoliaatreductase. Deze twee verschillende aangrijpingspunten verklaren het synergistisch effect van de combinaties van sulfamiden met trimethoprim.
Farmacokinetiek
Sulfamiden zijn zwakke zuren. Doorgaans worden ze oraal goed geresorbeerd met een uitgebreide distributie naar de weefsels met inbegrip van cerebrospinaalvocht en gewrichtsvocht. Hun concentratie in de melk is dikwijls te laag voor de behandeling van mastitis. De renale excretie wordt bevorderd door een alkalische pH. De weefseldiffusie van trimethoprim is goed, vooral naar de prostaat. De metabolisatie gebeurt ten dele in de lever en de eliminatie via de nieren.
Contra-indicaties
Leverpathologiën, bloedafwijkingen, overgevoeligheid zijn contra-indicaties.
Bijwerkingen
Bijwerkingen van sulfamiden kunnen aanleiding geven tot nierstoornissen (hematurie, kristalurie, blok), stoornissen t.h.v. de hematopoëtische weefsels (trombocytopenie, anemie), allergieën, droge keratoconjunctivitis, ideopatische reacties voornamelijk bij de dobermann (koorts, urticaria, polyarthritis,…). Sulfaquinoxaline heeft ook anticoagulerende eigenschappen. Kristalurie kan worden vermeden door voldoende wateropname en alkalinisatie van de urine.
Interacties
Sulfaquinoxaline bezit anticoagulerende eigenschappen.
Voorzorgen bij het gebruik
Voorzichtig te gebruiken bij honden met een voorgeschiedenis van urolithiasis.
Voortplanting en lactatie
Bij hogere dosissen worden bij proefdieren teratogene afwijkingen vastgesteld.

Specialiteiten met sulfamiden

S-MEZ 16 % (Intervet)

sulfadimidine natrium: 160 mg/ml

oplossing po in het drinkwater

Posologie:

konijn (huisdier): 200 mg/kg (7 d)
siervogel: 375 mg/kg (5 - 7 d)

Niet toedienen aan konijnen die bestemd zijn voor humane consumptie

fles 100 ml, 500 ml

R/

Specialiteiten met trimethropim

Sulfamiden geassocieerd met trimethoprim

BORGAL 24 % (Virbac)

sulfadoxine: 200 mg/ml
trimethoprim: 40 mg/ml

oplossing voor injectie im, iv, sc (Bo, Su), iv (Eq)

Posologie:

Eq, veulen, Bo, kalf, Su, big: 2,5 mg/kg T + 12,5 mg/kg S

Vlees: Eq, Bo, Su: 10 d, Melk: Bo: 4 d (96 h)

fles 100 ml

R/

COSUMIX PLUS (VMD)

sulfachloorpyridazine natrium: 100 mg/g
trimethoprim: 20 mg/g

poeder po in het drinkwater, de melk, het voeder

Posologie:

kalf, Su, pluimvee: 24 mg/kg pd (kalf, Su: 5 - 10 d, Av: 3 - 6 d)

Vlees: kalf: 2 d, Su: 4 d, pluimvee: 1 d
Niet toedienen aan kippen waarvan de eieren bestemd zijn voor humane consumptie

poeder 500 g, 2 kg

R/

DOFATRIM-JECT (Dopharma Research)

trimethoprim: 40 mg/ml
sulfadoxine: 200 mg/ml

oplossing voor injectie im, sc, iv

Posologie:

Bo, Su: 15 mg/kg
Bij ernstige infecties en indien LG < 200 kg: 25 mg/kg

Vlees: 8 d, Melk: 2 d

fles 100 ml

R/

DUPHATROXIM (Pfizer A. H.)

sulfadiazine: 200 mg/ml
trimethoprim: 40 mg/ml

oplossing voor injectie im, iv

Posologie:

Bo, Su: 12,5 mg/kg S + 2,5 mg/kg T pd (1 ml/16 kg pd) (5 d)

Vlees: Bo: 8 d, Su: 20 d, Melk: 48 h

fles 100 ml, 250 ml

R/

EMDOTRIM 10 % sol (Emdoka)

sulfadiazine: 83,3 mg/ml
trimethoprim: 16,7 mg/ml

oplossing po

Posologie:

kip: 33,3 mg/kg S pd + 6,7 mg/kg T pd (4 - 6 d)

Vlees: 3 d
Niet toedienen aan kippen waarvan de eieren bestemd zijn voor humaan gebruik

fles 100 ml, 1000 ml, 5000 ml

R/

EMDOTRIM 60% MIX (Emdoka)

trimethoprim: 100 mg/g
sulfadiazine (natrium): 500 mg/g

poeder po in het drinkwater, de melk

Posologie:

kalf, big, gespeende big: 30 mg actief/kg pd (in 2 innames) (3 - 5 d)

Vlees: kalf, big: 10 d

poeder 500 g, 1 kg, 2 kg

R/

EQUIBACTIN vet (Le vet)

sulfadiazine: 333,3 mg/g
trimethoprim: 66,7 mg/g

pasta po

Posologie:

Eq: 5 mg/kg T + 25 mg/kg S pd (5 d)

Vlees en organen: 14 d
Niet toedienen aan dieren die melk produceren voor humane consumptie

spuit 45 g

R/

LIDOPRIM S (Prodivet)

sulfamethoxazol: 200 mg/ml
trimethoprim: 40 mg/ml

oplossing voor injectie im

Posologie:

kalf, big: 25 mg/kg S + 5 mg/kg T pd (3 - 5 d)

Vlees: kalf: 24 d, big: 4 d

fles 250 ml

R/

TRIBRISSEN 80 (Intervet)

sulfadiazine: 400 mg
trimethoprim: 80 mg

tablet po

Posologie:

Ca: 2 x pd 15 mg/kg, tot 2 d na uitblijven van sympt

tabl 20, 100

R/

TRIBRISSEN Bolus (Intervet)

sulfadiazine: 1.000 mg
trimethoprim: 200 mg

tablet (boli) po

Posologie:

kalf: 1 bolus/40 kg pd (in 2 giften) (3 - 5 d)

Vlees: 8 d

tabl 50

R/

TRIBRISSEN Oral Paste (Intervet)

sulfadiazine: 333,4 mg/g
trimethoprim: 66,6 mg/g

pasta po

Posologie:

Eq: 30 mg/kg pd (max 5 d)

Vlees: 8 d

applic 37,5 g

R/

TRIMAZIN 30 % (Kela Laboratoria)

sulfadiazine (natrium): 250 mg/g
trimethoprim: 50 mg/g

poeder po in de melk (kalf), in het voeder of drinkwater (Su)

Posologie:

kalf: 25 mg/kg S + 5 mg/kg T (in 2 giften pd) (7 d)
Su: 25 mg/kg S + 5 mg/kg T (in 2 giften pd) (3 - 5 d)

Vlees: Bo: 10 d, Su: 12 d

poeder 1 kg

R/

TRIMAZIN 90 % (Kela Laboratoria)

sulfadiazine (natrium): 750 mg/g
trimethoprim: 150 mg/g

poeder po met het voeder, met het drinkwater

Posologie:

Su: 25 mg/kg S + 5 mg/kg T (in 2 giften pd) (3 - 5 d)

Vlees: 12 d

poeder 1 kg

R/

TUCOPRIM Poeder (Pfizer A. H.)

sulfadiazine: 12,5 % (w/w)
trimethoprim: 2,5 % (w/w)

gemedicineerd voormengsel po

Posologie:

gecombineerde activiteit S/T:
Su: 15 - 30 mg/kg pd (5 d, zeug: 3 d voor het werpen tot 2 d erna)
niet-leggende kip: 25 - 30 mg/kg pd (10 d)

Vlees: Su: 5 d , kip: 24 h
Niet toedienen aan kippen waarvan de eieren bestemd zijn voor humane consumptie

gemed voorm 25 kg

R/premix

VETITRIM (Eurovet)

sulfadimethoxine natrium: 200 mg/ml
trimethoprim: 40 mg/ml

oplossing voor injectie im, iv (Bo, Su) , im (Ca)

Posologie:

Bo, Su, Ca: 1 - 2 x pd 13,3 - 20 mg/kg S + 2,7 - 4 mg/kg T

Vlees: 4 d, Melk: 48 h

fles 100 ml, 250 ml

R/